Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là chủ trương lớn, có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị xác định đây là một trong những đột phá quan trọng hàng đầu, tạo động lực thúc đẩy phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, đổi mới phương thức quản trị quốc gia và phát triển kinh tế - xã hội.
Trong tiến trình đó, người dân và doanh nghiệp được xác định là trung tâm, là chủ thể, nguồn lực và động lực quan trọng; Nhà nước giữ vai trò dẫn dắt, kiến tạo môi trường thuận lợi, thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào mọi mặt của đời sống.
Cụ thể hóa chủ trương của Đảng, ngày 21/3/2025, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ban hành Kế hoạch số 01-KH/BCĐTW triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số”.
Phong trào hướng tới mục tiêu phổ cập kiến thức cơ bản về chuyển đổi số và kỹ năng số cho người dân với tinh thần toàn dân, toàn diện, không ai bị bỏ lại phía sau. Qua đó, giúp mỗi người có đủ kiến thức, kỹ năng cần thiết để sử dụng công nghệ trong cuộc sống hằng ngày, tiếp cận các dịch vụ số, khai thác tiện ích trên môi trường số và thụ hưởng ngày càng đầy đủ hơn những thành quả của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Một trong những nhiệm vụ quan trọng là tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, làm rõ vai trò, ý nghĩa và lợi ích thiết thực của chuyển đổi số, phổ cập kỹ năng số đối với mỗi cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và người dân. Qua tuyên truyền, cần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền, các tổ chức, đoàn thể, nhất là vai trò của người đứng đầu; đồng thời khơi dậy tinh thần tự học, tự rèn luyện, chủ động tiếp cận công nghệ của mỗi cá nhân.
Việc triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số” cần gắn chặt với nhiệm vụ chính trị, chuyên môn của từng cơ quan, đơn vị và điều kiện thực tế của từng nhóm đối tượng; lấy hiệu quả thực chất làm thước đo. Nội dung tuyên truyền, hướng dẫn cần dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hành, chú trọng những kỹ năng có thể áp dụng ngay trong công việc và đời sống.
Nội dung phổ cập tập trung trang bị kiến thức, kỹ năng số cho cán bộ, công chức, viên chức, người lao động; học sinh, sinh viên; người lao động tại các doanh nghiệp và các tầng lớp Nhân dân. Trong đó, chú trọng hướng dẫn kỹ năng sử dụng thiết bị thông minh; khai thác, tìm kiếm và kiểm chứng thông tin; sử dụng các nền tảng số, dịch vụ số thiết yếu và dịch vụ công trực tuyến; thanh toán, giao dịch an toàn; bảo vệ bản thân trên không gian mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động, việc nâng cao kỹ năng số không chỉ giúp thay đổi phương thức làm việc mà còn góp phần rút ngắn thời gian xử lý công việc, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Đối với người dân, kỹ năng số giúp tiếp cận nhanh hơn với dịch vụ công, thông tin y tế, giáo dục, thương mại, tài chính và nhiều tiện ích thiết yếu khác.
Cùng với phổ cập các kỹ năng số cơ bản, cần tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới trong công tác, học tập, sản xuất, kinh doanh và đời sống. Khuyến khích cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân chủ động tìm hiểu, sử dụng công cụ số phù hợp với nhu cầu thực tế, song phải luôn gắn với yêu cầu bảo đảm an ninh mạng, an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và sử dụng công nghệ có trách nhiệm.
Các cơ quan, đơn vị, địa phương cần thường xuyên thông tin về kết quả triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số”; kịp thời phát hiện, biểu dương và nhân rộng những mô hình hay, cách làm sáng tạo, sáng kiến hiệu quả, những tập thể, cá nhân tiêu biểu trong phổ cập kỹ năng số và chuyển đổi số. Đặc biệt, cần phát huy vai trò của các tổ công nghệ số cộng đồng, lực lượng đoàn viên, hội viên, giáo viên, học sinh, sinh viên và lực lượng tình nguyện trong việc trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ người dân sử dụng thiết bị thông minh, tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, khai thác các nền tảng số và phòng tránh các nguy cơ trên môi trường mạng.
Hưởng ứng Phong trào “Bình dân học vụ số”, mỗi cán bộ, đảng viên cần phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu trong học tập, rèn luyện và ứng dụng kỹ năng số; mỗi người dân cần chủ động học hỏi, chia sẻ kiến thức, mạnh dạn tiếp cận công nghệ và sử dụng công nghệ an toàn, hiệu quả.
Với phương châm “đi từng ngõ, đến từng nhà, hướng dẫn từng người”, Phong trào “Bình dân học vụ số” cần được triển khai sâu rộng, thiết thực, phù hợp với từng địa bàn, từng nhóm đối tượng. Từ những kỹ năng số nhỏ nhất, thiết thực nhất trong đời sống hằng ngày, phong trào sẽ góp phần từng bước hình thành xã hội học tập, xây dựng công dân số, phát triển chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, đưa thành quả của chuyển đổi số đến gần hơn với mọi người dân.